Bakı, 19 yanvar, AZƏRTAC

Azərbaycanın geosiyasi mövqeyinin yaratdığı tranzit potensialının geniş istifadə edilməsində Zəngəzur dəhlizinin çox böyük əhəmiyyəti var və bu nəqliyyat sistemi təkcə Azərbaycanla Naxçıvanı, Azərbaycanla Türkiyəni deyil, həmçinin Avropa ilə Asiyanı birləşdirən əsas nəqliyyat sistemi olacaq. Torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi nəticəsində yaranan yeni reallığa uyğun olaraq, Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasını birləşdirəcək Zəngəzur dəhlizi regionun tranzit-logistika potensialını artıracaq və beləliklə, Azərbaycan ərazisindən Asiyanı Avropa ilə birləşdirən Şərq-Qərb dəhlizinin tərkib hissəsi olacaq.

Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Naxçıvan Dövlət Universitetinin professoru, iqtisad elmləri doktoru Ağarza Rüstəmov deyib. O bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin də qeyd etdiyi kimi “Zəngəzur dəhlizi həm tarixi aspektdə, həm müasir geosiyasi reallıqlar prizmasından, həm də Cənubi Qafqazda sülh, barış və əməkdaşlığın bərpa olunmasında prinsipial əhəmiyyət daşıyır. Bu məsələ ətrafında baş verən hadisələr göstərir ki, o, çoxparametrli, müxtəlif sahələri əhatə edən faktorlarla əlaqəlidir”.

“Zəngəzur dəhlizi Şərqdən Qərbə hər bir dövlətin istifadə edəcəyi ortaq dəhliz olacaq. Dəhliz Azərbaycanı nəqliyyat və logistika mərkəzinə çevirir. Belə ki, Azərbaycanın tranzit ölkə kimi əhəmiyyəti və siyasi çəkisi artır. Beynəlxalq arenada Azərbaycan etibarlı partnyor kimi hamının biznes qurmaq üçün müraciət edəcəyi etibarlı bir ölkəyə çevrilir. Həm kommunikasiyaların bərpa edilməsi, həm də Zəngəzur dəhlizinin istifadəyə verilməsi Türkiyə ilə Naxçıvan arasında dəmir yolu xəttinin çəkilməsi və bütövlükdə regionda dəmir yolu xətlərinin bərpa edilməsi, bir tərəfdən 1,1 trilyon dollarlıq nominal ümumi daxili məhsulu olan türkdilli ölkələrin nəqliyyat əlaqəsini yaradacaq. Digər tərəfdən isə Avropa İttifaqı, Afrikanın şimalı, Ərəbistan yarımadası və eləcə də regionda olan Orta Asiya və digər ölkələr üçün də ən əlverişli yükdaşıma, nəqliyyat və kommunikasiya sisteminə çevriləcəkdir”, - deyə müsahibimiz vurğulayıb.

O qeyd edib ki, Prezident İlham Əliyevin ötən ilin avqust ayında Vaşinqtona səfəri zamanı imzalanan üçtərəfli bəyannamənin 9-cu bəndinə əsasən, regionda bütün iqtisadi və nəqliyyat əlaqələri bərpa olunacaq və Ermənistan Azərbaycanın qərb rayonları ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası arasında nəqliyyat əlaqələrinin təhlükəsizliyinə vətəndaşların, nəqliyyat vasitələrinin və malların hər iki istiqamətdə maneəsiz hərəkətinə zəmanət verəcək. Azərbaycanı Gürcüstan üzərindən Türkiyə ilə birləşdirən Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu ilə müqayisədə yeni dəhliz daxilində yol təxminən 343 kilometr qısa olacaq. Bu dəhliz daşıma məsafəsini qısaldacağı və daşıma xərclərini azaldacağı üçün Azərbaycan və Türkiyə arasında ikitərəfli ticarəti artıracaq.

Professor nəzərə çatdırıb ki, Zəngəzur dəhlizi regionda davamlı iqtisadi inkişaf və əməkdaşlıq üçün əlverişli şərait yaradacaq, regionda dayanıqlı sülhün və təhlükəsizliyin qorunmasına da mühüm töhfə verəcək: “Dəhliz Naxçıvanda istehsal olunan məhsulların xarici bazarlara çıxarılmasına şərait yaradacaq. Cənubi Qafqazdan keçən həm Şimal-Cənub, həm də Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizlərinin bir hissəsi olaraq Naxçıvan Muxtar Respublikası sənayesinin ixrac potensialının artmasına, inkişafına imkanlar yaradacaq. Naxçıvan Muxtar Respublikasında duz, polimetallik filizlər, mis, mərmər, qranit, bazalt, qızıl, gümüş yataqlarının işlənməsi və hasil olunan məhsulların ixracı da Zəngəzur dəhlizinin fəaliyyətindən asılı olacaq. Dolayısı ilə bu dəhliz muxtar respublikaya sərmayə axınını təmin edəcək ki, bu da büdcə gəlirlərinin artmasını, əhalinin sosial-iqtisadi vəziyyətinin yüksəlməsini şərtləndirəcək.