• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video

"Jerusalem Post": Azərbaycan antisemitizmi dərsliklərdə tanıyan ilk müsəlman ölkəsi oldu

gundem / manset

14-02-2025, 12:19

"Jerusalem Post": Azərbaycan antisemitizmi dərsliklərdə tanıyan ilk müsəlman ölkəsi oldu
"IMPACT-se" tərəfindən aparılan araşdırma Azərbaycanın milli tədris proqramına daxil olan 53 dərsliyi təhlil edərək mühüm yeniliklər müəyyən edib. Bunlara antisemitizmin tərifinin əlavə olunması, anti-İsrail narrativlərinin çıxarılması və islamçı ritorikanın olmaması daxildir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə İsrailin "Jerusalem Post" qəzeti yazıb.

Təhsildə irəliləyiş

Qəzet yazır:

"Sülh və Mədəni Dözümlülüyün Monitorinqi İnstitutu (IMPACT-se) tərəfindən yayımlanan yeni hesabat Azərbaycan məktəb dərsliklərində əhəmiyyətli dəyişiklikləri ortaya qoyub. Hesabata əsasən, Azərbaycan antisemitizmi dərsliklərdə rəsmi şəkildə tanıyan ilk müsəlman ölkəsi olub.

Cümə axşamı yayımlanan bu sənəd Mərkəzi Asiya ölkələrinin tədris proqramlarını araşdıran üç hissəli hesabatlar seriyasının bir hissəsidir və Ruderman Ailə Fondu ilə əməkdaşlıq çərçivəsində hazırlanıb. Bu tədqiqat eyni zamanda Özbəkistan və Qazaxıstanın dərsliklərinə də nəzər salır.

Hesabatda yəhudilər və İsrailin müsbət şəkildə təsvir olunduğu vurğulanır, həmçinin Holokostun altı milyon yəhudinin soyqırımı kimi tanındığı qeyd edilir. 2024-2025-ci tədris ili üçün edilən əhəmiyyətli yeniliklər arasında İsrail-Fələstin münaqişəsinə daha balanslı yanaşmanın nümayiş etdirilməsi və anti-İsrail ritorikasının dərsliklərdən çıxarılması yer alır. Hesabatda radikalizm və islamçı ritorikanın izinə rast gəlinmədiyi, əksinə, dərsliklərin dünyəviliyi, müxtəlifliyi və inklüzivliyi təşviq etdiyi bildirilir.

Bununla belə, Azərbaycan yəhudilərinin tarixi və ümumi yəhudi tarixi barədə məlumatların hələ də kifayət qədər geniş yer almadığı qeyd edilir.

Azərbaycan dərsliklərində İsrailin təsviri

Azərbaycanın milli tədris proqramına daxil olan 53 dərsliyin təhlili göstərib ki, İsrailin təsviri əvvəlki illərə nisbətən əhəmiyyətli dərəcədə dəyişib. Əvvəllər İsrailin aqressiv və sülhə qarşı çıxan bir tərəf kimi təqdim edildiyi materiallar artıq münaqişənin köklərini 1947-ci ildə BMT-nin Bölünmə Planının ərəblər tərəfindən rədd edilməsi ilə əlaqələndirir. Dərsliklərdə ərəb dövlətlərində korrupsiya və hərbi uğursuzluqlara tənqidi yanaşılır, münaqişə ilə bağlı daha neytral dil istifadə edilir - məsələn, "işğal olunmuş” kimi ifadələr "ələ keçirilmiş” və ya "nəzarətə alınmış” sözləri ilə əvəzlənib.

Bundan əlavə, İsrail artıq texnologiya və kənd təsərrüfatı innovasiyalarının mərkəzi kimi təqdim edilir. 11-ci sinif Coğrafiya dərsliyi İsrailin irriqasiya sistemlərini davamlı inkişaf üçün nümunə kimi göstərir.

Fələstin qruplaşmaları tərəfindən törədilən zorakılıqlar əvvəllər "partizan müharibəsi” kimi xarakterizə olunurdusa, yeni dərsliklərdə açıq şəkildə terrorizm kimi tanınır və bu cür əməllərin qlobal mənfi təsirləri vurğulanır. Həmçinin, Coğrafiya dərsliklərindəki xəritələrdə İsrail yəhudi dövləti kimi qeyd olunur.

Əvvəllər Fələstin Muxtariyyətinin Prezidenti Mahmud Abbasın sülhün yeganə müdafiəçisi olduğu fikri dərsliklərdə əks olunurdusa, indi bu yanaşma dəyişdirilərək daha neytral mövqe sərgilənib.

Azərbaycan təhsilində yəhudilik və dinlərarası hörmət

Azərbaycan dərslikləri yəhudiliyə və digər azlıqlara hörmətlə yanaşmanı təşviq edir. Yəhudi inancları, dini simvollar və sinaqoqlar dərsliklərdə yer alır, eyni zamanda yəhudilərə qarşı tarixi mənfi stereotiplər çıxarılıb. 1-ci sinif Həyat Bilgisi dərsliyində dini müxtəliflik və mehribanlıq mövzusu işlənib, burada Azərbaycandakı sinaqoq və kilsənin təsvirləri verilib.

3-cü sinif müəllim vəsaitində şagirdlərdən müxtəlif dinlərin rəmzlərini, o cümlədən Davud Ulduzunu rəngli kağızdan hazırlamaları və onların mənasını müzakirə etmələri tövsiyə olunur. 6-cı sinif dərsliyində isə İbrahimin qurban verməsi hekayəsi həm yəhudi, həm də müsəlman versiyasında təqdim edilir.

Diqqətçəkən nümunələrdən biri Azərbaycanın milli qəhrəmanı Albert Aqarunovun dərsliklərdə yer almasıdır. Lakin onun yəhudi kimliyi açıq şəkildə vurğulanmır.

Holokost mövzusuna da dərsliklərdə geniş yer ayrılıb. 9-cu sinif Tarix dərsliyində antisemitizm anlayışı rəsmi şəkildə izah olunur ki, bu da Azərbaycanı bu mövzunu tədris proqramına daxil edən ilk müsəlman ölkəsi edir. Dərsliklərdə Holokostun altı milyon yəhudinin sistemli şəkildə qətlə yetirilməsi olduğu açıq şəkildə bildirilib, nasist düşərgələrinin görüntüləri və sağ qalanların ifadələri təqdim edilib. Bundan əlavə, Çar Rusiyasında yəhudilərə qarşı təqiblər və Dreyfus işi kimi hadisələr də antisemitizmin tarixi kontekstində öyrədilir.

Müsəlman dünyası üçün tolerantlıq nümunəsi

Ruderman Ailə Fondunun rəhbəri Cey Ruderman bu araşdırmanın əhəmiyyətini vurğulayaraq bildirib: "Bu, tolerantlıq və qarşılıqlı hörmət öhdəliyini nümayiş etdirən mühüm hesabatdır".

"IMPACT-se" təşkilatının icraçı direktoru Markus Şeff Azərbaycanın coğrafi mövqeyinə diqqət çəkərək, onun dünyəvi, etnik baxımdan türk və müsəlman ölkəsi kimi İran, Rusiya və Türkiyə ilə sərhəddə yerləşdiyini xatırladıb. O vurğulayıb ki, Azərbaycan İranın təbliğ etdiyi radikal islamçı dəyərləri rədd edərək tolerantlıq və inklüzivliyə üstünlük verməklə digər müsəlman ölkələri üçün mühüm nümunə ola bilər.

Yəhudi Agentliyinin Azərbaycandakı Fəxri Səfiri Roman Qureviç əlavə edib ki, Azərbaycan dünyaya bütün dinlərə və vətəndaşlara hörmət nümunəsi göstərir: "Azərbaycan və yəhudi xalqları arasındakı əlaqələr əsrlər boyu davam edib və müasir dövrdə daha da möhkəmlənir"".

Aydın

Oxunub: 41
Paylaş:
Digər xəbərlər

sosial / manset

13-06-2024, 10:48

Bakı Avrasiya Universiteti “THE Impact 2024” reytinqinə daxil olub

sosial / manset

1-05-2024, 10:29

Bu gündən yeni tədris ili üçün I siniflərə sənəd qəbulu başlayır

gundem / ust / manset

16-06-2024, 11:18

2 milyondan çox müsəlman hacı oldu

gundem / ust / manset

9-08-2024, 14:59

İlham Əliyev Astanada Dövlət Başçılarının görüşündə çıxış etdi

sosial / manset

12-06-2024, 12:37

Azərbaycan bu reytinqdə irəliləyib

ULUSƏS TV
Son xəbərlər
  • Dünən, 13:16
    “10%-lik vergi fermerlərin işini çətinləşdirə bilər”
  • Dünən, 13:11
    “Bura danışmaqxana deyil” - Spikerdən deputata irad
  • Dünən, 12:17
    Yazı makinasından süni intellektə: Azərbaycanda özəl tibbin və tibbi maarifləndirmənin ilk şahidi – Dr. Davud Qüdrətovun xatirələri
  • Dünən, 12:09
    8 aylıq hamilə qadın öldü
  • Dünən, 12:04
    “ABB AZAL Miles Business” kartları təqdim olundu
  • Dünən, 11:59
    İcbari sığorta müqavilələri üzrə bildirişlər artıq “mygov” vasitəsilə də təqdim olunur
  • Dünən, 11:55
    Uşaqları nəzarətsiz qoymayın! - Nazirlikdən müraciət
  • Dünən, 11:47
    Orxan Məmmədov Çay Üzü kəndində səyyar qəbul keçirdi - Fotolar
  • Dünən, 10:48
    Biznes xərclərindən də millər qazandıran “ABB AZAL Miles Business” kartları təqdim olundu
  • Dünən, 10:42
    Vyanada Azərbaycan icmasının yeni hədəfləri müzakirə olundu
  • Dünən, 10:35
    BDYPİ-nin YPX Alayının 7-ci tağımının post komandiri Süleyman müəllim: 17 NOYABR – MİLLİ DİRÇƏLİŞ GÜNÜ, AZƏRBAYCANÇILIQ RUHUNUN, MİLLİ HƏMRƏYLİYİN VƏ MÜSTƏQİLLİK ƏZMİNİN BAYRAMI
  • Dünən, 10:34
    Uşaqları nəzarətsiz qoymayın! - Nazirlikdən müraciət
  • 16-11-2026, 21:29
    Gələcəyin şəhərlərinə gənclərdən innovativ baxış: “İnsanyönümlü şəhərlər” hakatonu başa çatıb
  • 16-11-2026, 15:25
    Azərbaycan Avropanın yaşıl enerji gələcəyinin etibarlı tərəfdaşlarından biri olacaq
  • 16-11-2026, 15:20
    SƏFƏRALİYEV QANBOY ƏHMƏDALI OĞLU – LAÇININ ALXASLI KƏNDİNİN VƏTƏN NAMİNƏ ŞƏHİDLİK ZİRVƏSİNƏ UCALAN İGİD OĞLU!
  • 16-11-2026, 11:10
    “Əks halda bu vəzifə Torala həvalə olunacaq”
  • 16-11-2026, 11:06
    Prezidentin sosial şəbəkə hesablarına kiberhücumlar müşahidə olunur - Rəsmi
  • 16-11-2026, 11:00
    Güclü külək ağacı avtomobilin üzərinə aşırdı - Video-Yenilənib
  • 16-11-2026, 10:53
    Milli Qəhrəman Ehtiram Əliyev vəfat etdi
  • 16-11-2026, 10:45
    Yataqxanada meyiti tapılan Elvira ilə bağlı - ATU-dan açıqlama
  • 16-11-2026, 10:39
    Bu ərazilərə qar yağır
  • 16-11-2026, 10:25
    Avtobusla piyadanı vurub öldürdü
  • 16-11-2026, 10:21
    Almaniya Niderlanda, Yunanıstan Serbiyaya qarşı
  • 16-11-2026, 10:18
    Oğurluq edənlər saxlanıldı
  • 16-11-2026, 10:14
    Məktəblərdə payız tətili başladı
  • 15-11-2026, 18:11
    DAVUD QÜDRƏTOV – İNSAN SAĞLAMLIĞINA XİDMƏTİ ÖZÜNƏ MƏSULİYYƏT BİLƏN HƏKİM RƏHBƏR!
  • 15-11-2026, 14:22
    İranın Trampa qarşı sui-qəsd cəhdi planlaşdırdığı bildirilir - KİV
  • 15-11-2026, 14:18
    Arif Mirzəyevin nəşi Azərbaycana gətirildi
  • 15-11-2026, 14:15
    Bayden Zelenski haqda danışdı - Məyusdur
  • 15-11-2026, 14:05
    Bu ərazilərdə su olmayacaq - Xəbərdarlıq
  • 15-11-2026, 14:01
    Yağış yağacaq, külək güclənəcək - Sabahın havası
  • 15-11-2026, 13:58
    Həmin klublar haqda qərar verildi
  • 15-11-2026, 13:54
    Prezident həmkarını təbrik etdi
  • 15-11-2026, 13:51
    Kral qocalıqdan gileyləndi - Məşhur mahnını xatırlatdı
  • 15-11-2026, 13:23
    Mayamidə yük və sərnişin təyyarəsi toqquşdu - Xəsarət alanlar var
Daha çox
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
Sosial şəbəkələrimiz:
  • Baş direktor: Şamil Məmmədəlioğlu
  • E-mail: [email protected] | [email protected]
  • Telefon: (+99455) 200-67-99
  • Baş məsləhətçi: Təyyar Yəhyayev
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video
Müəllif hüquqları qorunur. Ulusestv.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə