Məşhur Məmmədov
Milli Məclisin deputatı

Türkmənistan Prezidenti Sərdar Berdiməhəmmədovun Azərbaycana səfəri çərçivəsində dövlət başçılarının mətbuata verdikləri bəyanatlar iki ölkə arasında siyasi etimadın və regional əməkdaşlığın genişlənməsinin göstəricisidir.
Bəyanat iki qardaş ölkə arasında münasibətlərin yalnız ikitərəfli əməkdaşlıq çərçivəsində deyil, bütövlükdə Türk dünyasının inteqrasiyası, Xəzər regionunun geosiyasi çəkisinin artması və Orta Dəhlizin inkişafı baxımından strateji əhəmiyyət daşıdığını bir daha nümayiş etdirdi.
Tarixə nəzər salsaq görərik ki, Azərbaycan və Türkmənistan arasında dostluq münasibətlərinin möhkəm təməli Ümummilli Lider Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışından sonra formalaşdırılıb. Müstəqilliyin ilk illərində regionda mövcud olan mürəkkəb geosiyasi şəraitə baxmayaraq, Ulu Öndər türk dövlətləri arasında həmrəyliyin gücləndirilməsini Azərbaycanın xarici siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri kimi müəyyənləşdirdi.
Heydər Əliyev Xəzərin sülh və əməkdaşlıq məkanına çevrilməsi, enerji və nəqliyyat layihələrinin qarşılıqlı etimad əsasında inkişaf etdirilməsi ideyasını irəli sürərək Türkmənistanla münasibətlərin gələcək inkişafı üçün mühüm siyasi baza yaratdı. Məhz həmin siyasətin nəticəsidir ki, bu gün Azərbaycan və Türkmənistan arasında etimad, qarşılıqlı hörmət və bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq modeli formalaşıb.
Prezident İlham Əliyev Ulu Öndərin müəyyən etdiyi xarici siyasət kursunu uğurla davam etdirərək Azərbaycan-Türkmənistan münasibətlərini keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəldib. Dövlətimizin başçısının bəyanatında xüsusi vurğulanan məqamlardan biri Türkmənistanın Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərinin bərpasına verdiyi töhfə oldu. Dövlət başçısı Qurbanqulu Berdiməhəmmədovun təşəbbüsü ilə Füzulidə məscidin tikintisinin başlanmasını qardaşlığın və həmrəyliyin parlaq nümunəsi kimi qiymətləndirdi. Bu addım sadəcə humanitar layihə deyil. Bu, Türkmənistanın Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə və postmünaqişə dövründə aparılan bərpa siyasətinə verdiyi siyasi və mənəvi dəstəyin göstəricisidir. Qarabağın yenidən qurulmasında türk dövlətlərinin iştirakı Türk dünyasının həmrəyliyinin real təzahürünə çevrilir.
Azərbaycan və Türkmənistanı yalnız ortaq tarix deyil, eyni kökdən gələn dil, mədəniyyət və milli-mənəvi dəyərlər birləşdirir. Son illərdə qarşılıqlı Mədəniyyət Günlərinin keçirilməsi, yaradıcı kollektivlərin mübadiləsi, Bakı ilə Aşqabadın, Füzuli ilə Arkadağ şəhərlərinin qardaşlaşması bu münasibətlərin humanitar ölçüsünü daha da gücləndirib. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, bu əlaqələr formal xarakter daşımır. Onlar xalqlar arasında qarşılıqlı etimadı möhkəmləndirən və siyasi əməkdaşlığı tamamlayan mühüm amildir.
Dövlətimizin başçısının çıxışında diqqət çəkən mühüm məqamlardan biri Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Şurasına tamhüquqlu üzv qəbul edilməsinə Türkmənistanın verdiyi dəstək oldu. Prezident İlham Əliyev bunu tarixi hadisə adlandıraraq bildirdi ki, Azərbaycan coğrafi baxımdan Mərkəzi Asiyada yerləşməsə də, ortaq tarix, mədəniyyət, nəqliyyat layihələri və iqtisadi əməkdaşlıq ölkəmizi bu məkanın ayrılmaz hissəsinə çevirir. Bu yanaşma Azərbaycanın artıq yalnız Cənubi Qafqaz dövləti deyil, Avropa ilə Mərkəzi Asiyanı birləşdirən əsas geosiyasi körpü kimi qəbul edilməsinin göstəricisidir.
Ölkə rəhbərinin bəyanatında nəqliyyat-logistika əməkdaşlığı xüsusi yer tutur. Dövlət başçısı vurğuladı ki, müasir dünyada etibarlı və təhlükəsiz nəqliyyat marşrutlarının sayı məhduddur və Azərbaycan-Türkmənistan əməkdaşlığı bu baxımdan qlobal əhəmiyyət daşıyır. Xəzər dənizi üzərindən yükdaşımalarının artırılması, Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Türkmənbaşı Beynəlxalq Limanı və Orta Dəhliz layihəsi Avropa ilə Asiya arasında ticarətin sürətlənməsində mühüm rol oynayır. Azərbaycanın həyata keçirdiyi genişmiqyaslı nəqliyyat infrastrukturu layihələri Türkmənistanın tranzit potensialı ilə birləşərək regionun iqtisadi xəritəsini dəyişən mühüm əməkdaşlıq modelinə çevrilir.
Enerji sahəsində yeni əməkdaşlıq imkanları da müzakirə mövzusu oldu. Azərbaycan və Türkmənistan zəngin enerji ehtiyatlarına malik ölkələrdir. Son illərdə Xəzərdə qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsi enerji sektorunda da yeni imkanlar yaradıb. Hər iki ölkə enerji təhlükəsizliyi, alternativ ixrac marşrutlarının genişləndirilməsi və regional enerji əməkdaşlığının inkişafında mühüm rol oynayır. Bu istiqamətdə qarşılıqlı fəaliyyət həm region ölkələrinin, həm də Avropanın enerji təhlükəsizliyinə əlavə töhfə verir.
Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Türkmənistanın beynəlxalq aləmdə həyata keçirdiyi neytrallıq siyasətini daim dəstəklədiyini bir daha bəyan etdi. Bu, iki ölkənin beynəlxalq təşkilatlarda bir-birini ardıcıl şəkildə dəstəkləməsinin, qarşılıqlı etimadın və strateji tərəfdaşlığın göstəricisidir.
İmzalanan sənədlər münasibətləri yeni mərhələyə çıxaracaq. Səfər çərçivəsində müxtəlif sahələri əhatə edən sənədlərin imzalanması iqtisadiyyat, nəqliyyat, energetika, humanitar əməkdaşlıq və dövlət idarəçiliyi istiqamətlərində əlaqələrin daha da genişlənəcəyini göstərir. Bu sənədlər yalnız mövcud əməkdaşlığı möhkəmləndirmir, eyni zamanda gələcək illər üçün yeni inkişaf istiqamətləri müəyyən edir.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatı göstərir ki, Azərbaycan-Türkmənistan münasibətləri artıq klassik diplomatik əlaqələrdən daha geniş məna daşıyır. Bu münasibətlər ortaq tarixə, qardaşlığa, qarşılıqlı etimada və ortaq strateji maraqlara əsaslanan uzunmüddətli tərəfdaşlıq modelidir.
Ulu Öndər Heydər Əliyevin əsasını qoyduğu siyasi xətt bu gün Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir. Nəticədə Azərbaycan və Türkmənistan Türk dünyasının inteqrasiyasında, Xəzər regionunun inkişafında, Orta Dəhlizin güclənməsində və Avrasiya məkanında yeni geosiyasi əməkdaşlıq modelinin formalaşmasında aparıcı rol oynayan iki qardaş dövlət kimi çıxış edirlər. Məhz bu strateji yanaşma Azərbaycan-Türkmənistan münasibətlərini gələcək illərdə də daha yüksək səviyyəyə daşıyacaq və iki ölkənin ortaq maraqlarına xidmət edən yeni layihələrin reallaşmasını təmin edəcək.

www.AzadMedia.az