(“Fövqəlbəşər, Fenomenal, Dahi...” kitab-tərtibatından)

Bəzi insanlar tarixdə iz buraxır, bəziləri isə tarixin özünü formalaşdırır. Azərbaycan xalqı məhz ikinci kateqoriyaya aid bir dahiyə sahib olub – Heydər Əliyev. Onun həyat yolu, siyasi iradəsi, millətinə və dövlətinə olan dərin sevgisi bu gün də təkcə yaddaşlarda deyil, Azərbaycanın müasir inkişafının hər bir mərhələsində hiss olunur. Ulu Öndərin anadan olmasının 102-ci ildönümündə biz onu bir daha ehtiramla yad edir, onun əvəzsiz xidmətlərinə bir daha nəzər salırıq.

“Fövqəlbəşər, Fenomenal, Dahi...” kitab-tərtibatı bu baxımdan əvəzsiz mənbədir. Burada Heydər Əliyevin şəxsi və siyasi portreti, xalqla olan mənəvi bağları və dövlətçiliyin sütunu kimi rolu publisistik və bədii dillə təqdim olunub. Bu əsər bir daha sübut edir ki, Heydər Əliyev fenomeni – təkcə bir siyasi lider deyil, milli kimliyimizin, milli ruhumuzun parlaq daşıyıcısıdır.
Heydər Əliyev – Xalqın bağrından doğan lider
Heydər Əliyev sadəcə idarəçi, siyasətçi, dövlət rəhbəri deyildi. O, Azərbaycan xalqının ruhuna bələd olan, onun ehtiyaclarını, hədəflərini və arzusunu anlayan bir rəhbər idi. O, xalqının içindən gəlmiş, yenidən xalqın könlünə qayıtmışdı.
Pərvanə İmamquliyeva yazır: “O, millətin damarlarında axan qanı anlayırdı, çünki özü də həmin qanla yoğrulmuşdu.”
Bu təsvir çox dəqiqdir. 1923-cü ildə Naxçıvanda doğulan Heydər Əliyevin həyatı çətinliklərlə dolu bir mühitdə formalaşdı. Hərbi təhlükəsizlik sahəsində qazandığı uğurlar, Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsində fəaliyyəti, daha sonra isə 1969-cu ildə Azərbaycan KP MK-nın birinci katibi seçilməsi onun liderlik bacarığının və strateji zəkasının təzahürü idi.
Sovet dönəmində Azərbaycanın iqtisadi və mədəni həyatında misilsiz yüksəliş məhz Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə mümkün oldu. Təhsil, sənaye, tikinti, kənd təsərrüfatı və səhiyyə sahəsində həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində Azərbaycan SSR ittifaqın ən dinamik inkişaf edən respublikalarından birinə çevrildi.

Milli oyanışın və dövlətçilik təməlinin memarı
Heydər Əliyevin siyasətində ən önəmli cəhətlərdən biri milli şüurun formalaşdırılması idi. O, sovet ideoloji çərçivəsində belə milli ruhu yaşatmağı bacarırdı. Azərbaycan xalqının tarixi şəxsiyyətləri, mədəniyyəti, dili, ədəbiyyatı və musiqisi onun rəhbərliyi altında dövlət qayğısı ilə əhatə olunurdu.
Kitabda qeyd olunur: “Onun üçün dövlət sərhədləri ideyaların qarşısını ala bilməzdi. Onun ideyaları millətinin ruhuna işləyirdi.”
Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə Cəlil Məmmədquluzadənin, Üzeyir Hacıbəylinin, Hüseyn Cavidin irsi araşdırılır, nəşr olunur, onların abidələri ucaldılırdı. Bu, milli oyanışın əsas məqamı idi. O, gənclərin Moskvada, nüfuzlu ali məktəblərdə təhsil almasına şərait yaradırdı. Bu, gələcək müstəqil Azərbaycanın intellektual bazasının yaradılması idi.
Qayıdış – xilaskarlıq missiyası
1990-cı illərin əvvəllərində Azərbaycan müstəqilliyini əldə etsə də, onu qoruyub saxlamaq mümkün görünmürdü. Siyasi böhran, iqtisadi dağınıqlıq, vətəndaş qarşıdurması və Ermənistanın Qarabağa hərbi təcavüzü Azərbaycanı məhvə aparırdı. Xalqın bu çətin günündə ümid yeri bir nəfər idi – Heydər Əliyev.
1993-cü ildə xalqın təkidli tələbi ilə Bakıya qayıdan Heydər Əliyev Azərbaycanın müstəqilliyini xilas etdi, sabitlik gətirdi, ordu quruculuğuna başladı və diplomatik müstəvidə uğurlar qazandı.
Kitabda bu qayıdış belə təqdim olunur: “O, ölümdən qorxmadı, xalqının çağırışına ölümün içindən keçib gəldi.”
Bu, sadəcə şüar deyil – tarixin özüdür. 1994-cü ilin “Qiyam cəhdləri”, 1995-ci ilin Gəncə hadisələri və s. kimi ciddi sınaqlardan uğurla çıxmaq, konstitusiyanın qəbulunu təmin etmək və neft strategiyasını qurmaq üçün yalnız bir dahinin zəkası kifayət idi – və bu dahi Heydər Əliyev idi.
“Əsrin müqaviləsi” – gələcəyə qızıl körpü
Ulu Öndər Heydər Əliyevin iqtisadi siyasətində mühüm yer tutan hadisələrdən biri 1994-cü ildə imzalanan “Əsrin müqaviləsi” idi. Azərbaycanın enerji resurslarının dünya bazarına çıxması, Qərb investorları ilə əməkdaşlıq, Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin təməli, məhz bu müqavilənin nəticəsi oldu.
Bu addım təkcə iqtisadi deyil, həm də geosiyasi müstəqilliyimizin təməl daşı idi.
Pərvanə xanım haqlı olaraq yazır: “Heydər Əliyev Azərbaycanı çöküşdən çıxarıb dünya enerji xəritəsində strateji oyunçuya çevirdi.”
Bu, yalnız dövlətçilik tarixində deyil, siyasi strateji düşüncənin fövqəladə nümunəsidir.
Heydər Əliyev məktəbi – əbədi və aktual
Heydər Əliyevin siyasi məktəbi bu gün də yaşayır və inkişaf edir. Onun ideyaları Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir. Qarabağın azad olunması, ölkəmizin beynəlxalq nüfuzunun artması, iqtisadi sabitlik və sosial rifah, məhz Heydər Əliyev yolunun davamıdır.
Ulu Öndərin ideyaları zamanla köhnəlmir, əksinə, zaman onun ideyalarına daha çox ehtiyac duyur. Dövlətin gücü, xalqla bağlılıq, diplomatiya, ordunun möhkəmləndirilməsi, gənclərə qayğı, multikulturalizm – bütün bu istiqamətlər bu gün də siyasi kursun əsas prioritetləridir.
Şəxsiyyətin böyüklüyü – insanlıq missiyası
Heydər Əliyev sadəcə siyasi lider deyildi – o, insanlara dəyər verən, onların ağrısını bölüşən, sevincini paylaşan bir Ata idi. Onun şəhid ailələrinə, qazilərə, aztəminatlı ailələrə göstərdiyi diqqət, daim xalqla təmasda olması onun liderlik portretini tamamlayır.
Sözügedən kitabın əsas mahiyyətində bu dayanır: “Heydər Əliyev, millətin ürəyində ölməzlik, əbədiyaşarlıq fəlsəfəsidir.
O, dövlət başçısı kimi protokolların yox, insani dəyərlərin rəhbəri idi. Qocalara hörmət, uşaqlara sevgi, elm adamlarına dəstək – bütün bunlar onun daxili aləminin zənginliyinin göstəricisi idi.
Dahi və əbədi lider
Bu gün biz Heydər Əliyevin 102 illiyini qeyd edərkən sadəcə bir yubileyin deyil, bir dövlətin, bir ideologiyanın, bir liderlik fəlsəfəsinin yaşını qeyd edirik. Onun irsi yaşayır – institutlarda, qanunvericilikdə, xarici siyasətdə, milli şüurumuzda və gündəlik həyatımızda. Müstəqil, azad, intibah dövrünü yaşayan Azərbaycanımızda və onun ən böyük şah əsəri müstəqil Azərbaycandırsa, siyasi varisi Heydər Əliyev ideyalarının bariz daşıyıcısı, atasının oğlu, Ali Baş Komandanımız, Prezident İlham Əliyevdir!

Pərvanə Mirzə qızı İmamquliyeva
Gəncə şəhər 13 saylı körpələr evi-uşaq bağçasının müdiri
“El Gücü” QHT təşkilatının qərb zonası üzrə Qadınlar Şurasının sədri,
Gəncə şəhər GDRTİ-nin MTM üzrə YAP-nın sədri,
"Fövqəlbəşər, Fenomenal, Dahi" kitabının həmmüəlliflərindən biri