• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video

İşıq sürətinin fotosu çəkildi - 100 il sonra ilk dəfə

maraqli / manset

17-02-2026, 08:14

İşıq sürətinin fotosu çəkildi - 100 il sonra ilk dəfə
İlk dəfə işıq sürətinin fotosu çəkilib və 100 illik bir nəzəriyyə eksperimental olaraq sübut edilib.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, “Terrell-Penrouz effekti” ilk dəfə laboratoriya şəraitində vizuallaşdırılıb.

Yeni araşdırma göstərib ki, işıq sürətinə yaxın sürətlə hərəkət edən bir cisim, əvvəllər düşünüldüyü kimi, fotoşəkildə sıxılmış formada görünmür. Əksinə, obyekt sanki öz oxu ətrafında fırlanmış kimi təsir bağışlayır.

Avstriyalı alimlər 100 ildir sübutu gözlənilən Albert Eynşteynin xüsusi nisbilik nəzəriyyəsinin ən maraqlı nəticələrindən biri olan “Terrell-Penrouz effekti”ni ilk dəfə laboratoriyada müşahidə etməyə nail olublar.

Təməlləri 1924-cü ildə fizik Anton Lampa tərəfindən qoyulan və 1959-cu ildə Rocer Penrouz və Ceyms Terrell tərəfindən ətraflı təsvir edilən bu nəzəriyyəyə görə, işıq sürəti ilə hərəkət edən bir kubun şəkli çəkildikdə, işığın kameraya çatma vaxtındakı fərqlər səbəbindən obyekt yalnız ön hissəsi ilə deyil, yan və künc hissələri ilə birlikdə görünür.

Başqa sözlə, obyekt kiçilmək əvəzinə, kameraya bir qədər dönmüş kimi optik illüziya yaradır. Bu nəzəriyyə illərdir eksperimental təsdiqini tapmamışdı.

Vyana Texniki Universiteti (TU Wien) və Vyana Universiteti tədqiqatçıları effekti müşahidə etmək üçün saniyədə təxminən 300 milyon metr sürətlə hərəkət edən işığın görüntüsünü əldə etməyin yolunu tapıblar.

Komanda obyekti mikronazik təbəqələrə bölərək, lazer impulsları vasitəsilə ayrı-ayrılıqda fotoşəkillər çəkib və daha sonra bu təbəqələri birləşdirib. Bu mürəkkəb qurğu sayəsində işığın hərəkəti saniyədə cəmi 2 metr sürətlə gedirmiş kimi simulyasiya olunub.

Təcrübələr nəzəriyyəni tam təsdiqləyib. Müəllif Peter Şattşnayder nəticəni belə izah edib: kub əyilmiş kimi görünür, kürə formasını saxlayır, lakin şimal qütbü fərqli mövqedə müşahidə olunur.

İndiyədək CERN kimi mərkəzlərdə subatom hissəcikləri işıq sürətinə yaxın həddə sürətləndirilsə də, onların fiziki formasını birbaşa vizuallaşdırmaq mümkün olmayıb.

Yeni eksperimental sistem yalnız “Terrell-Penrouz effekti”ni sübut etmir, eyni zamanda, xüsusi nisbilik nəzəriyyəsi ilə bağlı digər nəzəri proqnozların da yoxlanılması üçün yeni imkanlar yaradır.

Oxunub: 3
Paylaş:
Digər xəbərlər

dunya / manset

13-04-2023, 08:12

Bəşəriyyətdə ən qorxunc hadisələrin hansı ildə baş verdiyi açıqlandı: “O zaman Günəş Ay kimi işıq saçırdı...”

sosial / manset

5-12-2025, 09:28

DYP yağışlı hava ilə bağlı çağırış etdi

gundem / sosial / manset

25-11-2024, 09:08

Bakının bu ərazisində işıq kəsiləcək

dunya / manset

6-06-2023, 08:35

Kainatdakı ilk qalaktikalardan birində üzvi maddələr kəşf edildi

gundem / manset

21-12-2024, 16:28

Xocalının küçələrinə işıq çəkiləcək

ULUSƏS TV
Son xəbərlər
  • Bu gün, 19:44
    “Səyyar Gənclər Xidməti” fəaliyyətini Ağcabədidə davam etdirib
  • Bu gün, 14:20
    KOTANAXR KƏNDİNİN TANINMIŞ SİMASI ƏLİ QARAKİŞİ OĞLUNUN ƏZİZ XATİRƏSİNƏ DƏRİN HÖRMƏTLƏ BAŞSAĞLIĞI
  • Bu gün, 14:02
    VƏKİLLİK İNSTİTUTU HÜQUQİ DÖVLƏTİN SÜTUNUDUR: PEŞƏ NÜFUZU, ƏDALƏT VƏ İNSAN HÜQUQLARI ETİBARI QORUNMALIDIR!
  • Bu gün, 12:36
    Azərbaycan–Vyetnam münasibətlərində yeni mərhələ: strateji tərəfdaşlığın real iqtisadi nəticələrə çevrilməsi
  • Bu gün, 11:07
    Sabirabadda 17 yaşlı oğlan yeniyetmə qızı qaçırdı - Axtarış aparılır
  • Bu gün, 11:01
    ƏƏSMN “Araz” supermarketlər şəbəkəsini mükafatlandırdı
  • Bu gün, 10:52
    “Prezidentin Vyetnama səfəri siyasi kursun möhkəmləndirilməsində əlamətdar mərhələdir”
  • Bu gün, 10:45
    Kiyev ballistik raketlərlə atəşə tutulub
  • Bu gün, 10:41
    İlhamə Abdullayeva bu vəzifəyə təyin olunub
  • Bu gün, 10:36
    “Atlant”ın rəhbəri vəfat etdi
  • Bu gün, 10:32
    Paytaxtda qarlı havalara hazırlıqla bağlı müşavirələr başa çatdı - Fotolar
  • Bu gün, 10:29
    Həkimin villasında dava - Cangüdən 74 yaşlı sürücünü bıçaqladı
  • Bu gün, 10:23
    QHT-lər üçün qrant müsabiqələri elan edildi
  • Bu gün, 10:18
    “Ağ pələng”in izi ilə - Prezident İlham Əliyev 43 illik siyasi irsə yeni məzmun qazandırır
  • Dünən, 15:31
    4 saylı Magistral avtomobil yollarının istismarı MMC Müşfiq qəsəbəsində yol və infrastruktur problemlərinin həlli istiqamətində mühüm işlər görür
  • Dünən, 14:50
    Ağdam şəhəri: quruculuq siyasətinin möhtəşəm nəticələri
  • Dünən, 13:31
    Könül Xasıyeva harda oxusa da, sevilir!
  • Dünən, 13:22
    “Kibermühitdə bu günün şifrəli sirr tarixçəsi sabahın açıq kitabıdır” - DTX-nin rəis müavini
  • Dünən, 11:35
    Elşən Salahov Binədə sakinlərlə növbəti səyyar görüş keçirdi
  • Dünən, 11:28
    Gürcüstan DTX-nin rəisi Bakıdadır
  • Dünən, 11:21
    Alen Simonyan dekabrda Azərbaycana gələcək
  • Dünən, 11:07
    “Koroğlu”dan aeroporta doğru nəqliyyatın hərəkəti məhdudlaşdırılacaq
  • Dünən, 11:00
    Məleykə Abbaszadə BDU-nun rektoru oldu
  • Dünən, 10:51
    Elçin Babayev vəzifəsindən azad olundu
  • Dünən, 10:46
    Bakıda ilk dəfə avtobuslar üçün işıqfor quraşdırılacaq
  • Dünən, 10:40
    Avtomobil su arxına düşdü - Sürücü öldü
  • 18-11-2026, 16:58
    Deputat Məşhur Məmmədov fermerlərin müdafiəsinə yönələn təkliflə çıxış etdi
  • 18-11-2026, 14:24
    ŞÜKRAN SOLTANOV – ADINA, AMALINA VƏ MƏNƏVİ DÜNYASINA LAYİQ YAŞAYAN, VƏTƏNİNƏ, İNSANLIĞA VƏ ALLAHININ LÜTFÜNƏ ŞÜKÜR EDƏN BƏNDƏ!
  • 18-11-2026, 13:43
    ŞÜKRAN SOLTANOV – MƏRHƏMƏTİN, QAYĞININ, DİQQƏTİN VƏ İNSANLIĞIN BİR ADI! HƏYATIN AĞIR SINAQLARINDAN UĞUR ZİRVƏSİNƏ UZANAN ŞƏRƏFLİ ÖMÜR YOLU
  • 18-11-2026, 12:28
    Leyla və Alyona Əliyevalar konsertdə
  • 18-11-2026, 12:22
    Əməkhaqqı ödənişləri elektronlaşdırılacaq
  • 18-11-2026, 12:11
    Nəqliyyat vasitələrinin utilizasiyası fondu ləğv olunur
  • 18-11-2026, 12:03
    Jestləri ilə gündəm oldu
  • 18-11-2026, 11:41
    Kudo üzrə yeganə dünya çempionumuz ikinci dəfə Avropa çempionu oldu
  • 17-11-2026, 13:16
    “10%-lik vergi fermerlərin işini çətinləşdirə bilər”
Daha çox
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
Sosial şəbəkələrimiz:
  • Baş direktor: Şamil Məmmədəlioğlu
  • E-mail: [email protected] | [email protected]
  • Telefon: (+99455) 200-67-99
  • Baş məsləhətçi: Təyyar Yəhyayev
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Səhiyyə
  • Təhsil
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Müsahibə
  • Kriminal
  • Şou
  • Maraqlı
  • Video
Müəllif hüquqları qorunur. Ulusestv.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə